Co warto czytać?

Wydawnictwo: W.A.B.

Z książkami Marii Nurowskiej spotkałam się po raz pierwszy dopiero niedawno, czytając różne książkowe blogi. Postanowiłam nadrobić zaległości i podczas ostatniej wizyty w bibliotece, gdy zobaczyłam książkę tej autorki na półce z kryminałami, zaczęłam się jej uważnie przyglądać. Okładka nieciekawa i staromodna, a książka nowa. Opis z tyłu okładki już bardziej zachęcający. Postanowiłam wypożyczyć, choć raczej nie myślałam, że ją przeczytam w całości. Stało się inaczej.

Tak się złożyło, że przeziębienie ostatnio trzymało mnie w łóżku, więc potrzebowałam książki, która czyta się w miarę łatwo. I taka właśnie okazała się „Sprawa Niny S.”. Od pierwszych stron czyta się szybko, tekst jest czytelnie rozmieszczony na stronach, podzielony na krótkie fragmenty, marginesy szerokie.

Zaczyna się jak w typowym kryminale – komisarz Zawadka przybywa na miejsce zbrodni, do kancelarii radców prawnych, przyjrzeć się sprawie morderstwa adwokata Jerzego Barana. Później akcja właściwie nie ma wiele wspólnego z kryminałem, ja bym raczej powiedziała, że jest to powieść obyczajowa, historia rodzinna, matki i trzech córek. Zeznająca w sprawie zbrodni córka Niny S. opowiada o faktach zupełnie niezwiązanych z ofiarą. Oto początek jej zeznań:

„Nazywam się Gabriela Sworowicz-Olszewska, mam trzydzieści dziewięć lat, stan cywilny: wdowa, zawód: pedagog.

Według Freuda nikt nie jest bardziej bezbronny wobec cierpienia niż ten, kto kocha… to by pasowało do mojej mamy Niny, jak ją nazywała w dzieciństwie moja starsza o cztery minuty siostra. Na złość, że mama nie pozwalała mówić do siebie po imieniu. „Jak tak, to będzie mamą Niną i już” – zawyrokowała.

Więc mama Nina była bezbronna wobec tego, co ją spotkało. W jednej chwili runęły dwa filary jej życia: miłość do mężczyzny i dom, a właściwie to dom utraciłyśmy my wszyscy, cała nasza czteroosobowa rodzina: mama, moja siostra Lilka , jej syn Piotruś, no i ja…

 

Miałyśmy nie więcej niż osiem lat i siedząc na schodach werandy, dobijałyśmy targu. Rzecz w tym, że bardzo mi się nie podobało moje imię, a nawet szczerze go nie cierpiałam. Brzmi ono Gabriela, więc w domu nazywano mnie Gapcią, a w szkole Gapą.”

Trudno czytelnikowi uwierzyć, że jakikolwiek policjant pozwoliłby na tak rozwlekłe i szczegółowe zeznania, zahaczające nawet o wspomnienia z dzieciństwa. Czy taka klamra kompozycyjna w postaci historii kryminalnej, była potrzebna, by spiąć wszystkie fakty z życia trzech kobiet w jedną całość? Niby fabuła ma prowadzić do odpowiedzenia na pytanie, kto zabił, jednak od razu widać, że jest to tylko pretekst.  Siłą tej historii są postacie kobiet, wiarygodne, intrygujące, popełniające błędy, kochające i cierpiące. 

Niestety w drugiej połowie książka wyraźnie traci na spójności. Pojawiają się w niej teksty dość luźno związane z głównym wątkiem, np. pamiętnik Niny S. sprzed poznania Jerzego B., czy jej pierwsze opowiadanie. Odsłaniają one nowe fakty z jej życia i pozwalają lepiej poznać jej osobowość, ale nijak nie pasują do typowej powieści kryminalnej. Ten „kamuflaż” kryminalny sprawia wrażenie bardzo sztucznego i ta jego sztuczność, co chwilę jest widoczna.

Książka, która na początku wydawała mi się rewelacyjna ze względu na świetny „język” i ciekawe postaci i ich historie życiowe, z czasem denerwowała mnie swoją kompozycją. Ostatecznie jednak mi się podobała. To za mało, żeby wyrobić sobie zdanie na temat twórczości tej pisarki. Ciekawa jestem, czy pozostałe książki Marii Nurowskiej są podobne, czy zupełnie inne. Zdecydowanie muszę jeszcze po nie sięgnąć.

O innych książkach tej autorki możecie poczytać tak jak ja na blogu "Między stronami", który pisze bezsennatoja.

Ciekawy wywiad z Marią Nurowską na temat jej życia i autobiograficznych wątków w "Sprawie Niny S." znajduje się na onet.pl Gala.

Ocena: 4+/6