Co warto czytać?

Wydawnictwo: Muza SA, 2011

Jak napisać o tomiku wierszy ulubionej współczesnej poetki? Szczególnie, że ten tomik dużo gorszy od poprzednich? I proszę mnie źle nie zrozumieć – jest dobry, ale w porównaniu z Kocham cię czy Przytul mnie wypada słabo.

 Tak bardzo chciałam „mieć” Nagie wiersze, czytałam wiele pochlebnych recenzji, pojedyncze utwory zamieszczone na różnych blogach i nie mogłam się doczekać całości. W końcu dostałam na urodziny wybrany przez siebie prezent. Osoby, które chwalą Krystynę Gucewicz za ten zbiór raczej nie mogły czytać poprzednich. Co prawda styl został ten sam: lekki, ironiczny, momentami poważny, a czasami zabawny, ale mniej w tych wierszach radości, miłości i szczęścia. To przykładowy „lekki wierszyk”, smutno-żartobliwy:

Kłopoty z latem

Przyszło na moment
posmarowane miodem
przyprószone deszczem.
Zziębnięte, skulone
rozejrzało się wokoło
podpaliło chmury
zasiało smutek na polach.

- Co ja wyprawiam –
pomyślało, a
niech się jesień martwi…

Jest też sam ból związany z odejściem, rozstaniem się z ukochaną osobą i próba poradzenia sobie z życiem samemu:

Pytanie

Pracuję nad snami,
żeby były karmelowe, w obłokach
z małą dziewczynką w tle.
Bez ciebie.

Zanim odeszłam
nigdy nie zachodziło słońce –
jeszcze mam księżyc w kieszeni
na pamiątkę.

Tylko skąd ten krzyk
prędko, ukradkiem
połykany z rozsądku.

 
Jest lęk przed chorobą i śmiercią (wcześniej w takiej ilości nieobecny):

Odprawa celna

Przeciąć życie skrzydłem ptaka
czy tak to będzie wyglądało?
Srebrny tunel, łoskot, tomograf, wyrok.
I zaraz potem
patroszący wzrok celnika niebieskiego.

- Niczego nie mam
tylko grzeszną miłość do świata.
Nic pan nie znajdzie
poza strachem i nadzieją. Jeszcze
smutek, jest podszewką radości.
Nie powiedzieli panu?
Szkoda.

 
Sporo obrazków z „światowego życia” wziętych, opisowych, które mi się zawsze najmniej podobały u tej autorki. Do tego wbrew tytułowi wiersze wcale nie są „nagie”, brakuje im bezwstydności i oczywistości przekazu poprzedników. To, co uważałam za siłę jej talentu – odwagę pisania o uczuciach, tych najintymniejszych, tutaj jest przygaszone, zawoalowane. A może tylko ja to tak odbieram? Przeczytajcie sami:

Remanenty

Chyba już sobie pójdę. Zabiorę
smutek, sukienki, wczorajszą gazetę
niezapisane zeszyty snów.

Resztę posprzątasz sobie sam.

Wyrzuć do kosza nasze wczoraj
jutro, klucze i rozgrzeszenia
kłótnie, strach jak rtęć.

Usiądź wygonie w fotelu
włącz telewizor, może tam powiedzą,
że ktoś ukradł nam życie.

Zostawię ci uśmiech.
Nie będzie mi już potrzebny.

 
Pochwalę za to odwołania do mitologii (świetny wiersz Prośba Eurydyki, za długi by go tu cytować i Dążenie z porównaniem człowieka błądzącego w labiryncie życia do Tezeusza) i króciutki utwór z nawiązaniem do Kopciuszka:

Z bajek Andersena

Los mnie wyznaczył
do przesiewania soczewicy i maku
w dzieży twojego życia.
Garbię się, ślepnę
drętwieją mi palce.
I serce.

Nie, nie chce już iść na bal.
Jestem zmęczona.

Okładka z nagą kobietą nie pasuje do treści,  w środku  typowych „erotyków” jak na lekarstwo. Pojawiają się jedynie jako echo tego, co było wcześniej. Jeden wiersz powtórzony z wcześniejszego tomiku, o tytule – Halucynacje. Jednak nadal jest to liryka bardzo kobieca, a przy tym filozoficzna z pytaniami o sens i sposób życia.

Właściwie to chciałabym Wam napisać o cudownych, wspaniałych i niezwykłych wierszach Krystyny Gucewicz z poprzednich tomików. To je powinnam tu umieścić dla tych, którzy tej poezji jeszcze nie znają. Mam wśród nich tyle ulubionych, że pewnie nie zmieściłyby się w jednym wpisie. Musiałabym przepisać z kilkadziesiąt utworów. To niewykonalne, więc wybrałam kilka z Nagich wierszy. Ciężko było się zdecydować. Usiadłam i przeczytałam je uważnie, pozaznaczałam odpowiednie fragmenty i ostatecznie doceniłam te teksty. Po którymś kolejnym czytaniu, już bez tak wysokich oczekiwań, już ze świadomością, że są inne od znanej mi wcześniej twórczości tej poetki, udało mi się dostrzec ich smutny urok. Uwierzcie mi, że warto poznać ich więcej i że napisała je najzdolniejsza z współcześnie piszących wiersze pań.

Urodzona w 1947 roku swój pierwszy zbiór poezji wydała w 2003 (Z miłości), czyli w wieku 56 lat!  Mam w domu cztery tomiki jej poezji plus jeden wyjątkowy audiobook, od którego zaczęła się moja przygoda z tą pisarką. Wiersze o miłości przy akompaniamencie muzyki recytują: Wojciech Malajkat, Zbigniew Zamachowski, Ewa Ziętek i Krystyna Czubówna. Bardzo polecam! Powinny się spodobać nawet tym, którzy mówią, że poezji nie lubią i nie rozumieją.


PS Więcej starszych wierszy Krystyny Gucewicz znalazłam na tym forum:

http://pisze-wiersze.pl/forum/viewtopic.php?t=387